Փլուզում՝ Երևանի Շիրակի փողոցում. ինչ է հայտնի դեպքի մանրամասներից
Դեկտեմբերի 1-ին, ժամը 10:12-ին, Երևանի Շիրակի փողոցում տեղի ունեցած արտակարգ դեպքը խուճապահար վիճակ է առաջացրել տեղի բնակիչների և անցորդների շրջանում։ Ճգնաժամային կառավարման ազգային կենտրոնը ստացել էր ահազանգ, ըստ որի՝ նախկին դաշնամուրի գործարանի տարածքում գտնվող շենքերից մեկի արտաքին պատը փլուզվել է։ Այս արտադրական համալիրն արդեն երկար տարիներ չի գործում, սակայն տարածքում պահպանվող շինությունները շարունակում են օգտագործվել տարբեր տնտեսվարողների կողմից՝ որպես պահեստներ և արտադրամասեր։
Փլուզման մասին տեղեկությունը շատ արագ տարածվեց, ինչի հետևանքով տարածքին են շարժվել մի քանի փրկարարական ու օպերատիվ ծառայություններ։ ՆԳՆ Փրկարար ծառայության Երևան քաղաքի փրկարարական վարչության հրշեջ-փրկարարական ուժերից դեպքի վայր է մեկնել երկու մարտական հաշվարկ, ինչպես նաև Ճգնաժամային կառավարման ազգային կենտրոնի օպերատիվ խումբը։ Դեպքի վայր են այցելել նաև Փրկարարական ուժերի վարչության հատուկ նշանակության փրկարարական աշխատանքների իրականացման կենտրոնի փրկարարները, ինչպես նաև ԵՊՎ և ՓՈՒՎ հրդեհաշիջման և փրկարարական աշխատանքների կազմակերպման բաժնի հերթապահ խմբերը։
Փրկարար ծառայության լիարժեք ներգրավվածությունը կապված էր ոչ միայն շենքի մասամբ փլուզված լինելու հետ, այլև այն հանգամանքի, որ տարածքում գործում էին պահեստային տարածքներ, որտեղ պահվում էին տնտեսական և սննդի ապրանքներ։ Ըստ նախնական տվյալների՝ փլուզումը տեղի է ունեցել եռահարկ շինությունում, որի մի հատված՝ տնտեսական ապրանքների և սննդի պահեստը, առավելապես տուժել է։ Շենքի արտաքին պատի մի մասը ժամանակի ընթացքում վնասվել էր, իսկ վերջին օրերին եղանակային փոփոխությունները և կառուցվածքային թուլությունները հանգեցրել էին պատի անկմանը։
Փրկարարները, տեղ հասնելով, նախ կատարեցին տարածքի սահմանազատում՝ բացառելու անցորդների մուտքը և կանխելու հետագա վտանգները։ Միաժամանակ իրականացվեցին հետախուզական աշխատանքներ՝ պարզելու, թե արդյոք փլատակների տակ մարդիկ կան։ Նախնական զննումից հետո հաստատվել է, որ կա մեկ տուժած, սակայն նրա ինքնությունն ու վնասվածքների բնույթը դեռևս չեն հրապարակվել։ Տուժածին տեղափոխել են բժշկական կենտրոն՝ անհրաժեշտ բուժօգնություն տրամադրելու նպատակով։
Դեպքի վայրում շարունակվել է մեխանիկական հսկողությունը՝ բացառելու շենքի հետագա փլուզման ռիսկը։ Փրկարարները հավելյալ ուսումնասիրություն են կատարում՝ հասկանալու համար՝ արդյոք վտանգ կա մնացած հատվածների համար։ Տարածքում գործող առևտրական կազմակերպությունների ներկայացուցիչները հայտնել են, որ շենքը նախկինում արդեն խնդիրներ ուներ, սակայն նման մասշտաբի փլուզում դեռ չէր գրանցվել։
ՆԳՆ Փրկարար ծառայությունը հայտնել է, որ շենքի կոնստրուկցիան գտնվում էր աղետալի վիճակում, և սա կարող էր լինել երկարատև անտեսվածության հետևանք։ Նման կառույցների դեպքում ճառագայթներ, կրող պատեր կամ տանիքի հատվածներ կարող են կորցնել ամրությունը ժամանակի ընթացքում, իսկ առանց վերանորոգումների նման ռիսկերը կտրուկ բարձրանում են։ Փրկարար ծառայությունը միաժամանակ հորդորել է տնտեսվարողներին մշտապես հետևել իրենց օգտագործած շինությունների անվտանգության պահանջներին՝ նմանատիպ դեպքերը կանխարգելելու համար։
Դեպքի վայրում աշխատող մասնագետները նշում են, որ փլուզումը հնարավոր է պայմանավորված լինի ինչպես բնական մաշվածությամբ, այնպես էլ կոնկրետ հատվածում իրականացված աշխատանքներով, որոնք կարող էին ազդել կրող կառույցների վրա։ Չնայած դեպքը դեռևս հետաքննվում է, սակայն տեսանելի է, որ շենքի կառուցվածքը վաղուց չէր ենթարկվել տեխնիկական զննումների։
Տարածքի հարակից մասնաշենքերի բնակիչները պատմել են, որ առավոտյան լսել են բարձր աղմուկ, ինչից հետո նկատել են փոշու հաստ ամպ տարածքում։ Ոմանք դուրս են եկել իրենց բնակարաններից՝ մտածելով, թե տեղի է ունեցել ուժեղ պայթյուն, մինչդեռ պարզվել է, որ աղմուկի պատճառը եղել է հենց արտաքին պատի փլուզումը։
Տարածքում գործող մի քանի փոքր բիզնեսներ ժամանակավորապես դադարեցրել են աշխատանքը՝ սպասելով փրկարար ծառայության եզրակացությանը։ Քանի դեռ չի պարզվել՝ արդյոք շենքի մնացած հատվածը վտանգավոր է, առևտրականները չեն կարողանում վերադառնալ իրենց պահեստներ։
Փրկարարական ստորաբաժանումները հայտնել են, որ աշխատանքները շարունակվում են՝ ներառյալ շենքի կառուցվածքային գնահատումը, մնացած հատվածի ամրության ստուգումը և անհրաժեշտության դեպքում՝ հավելյալ անվտանգության միջոցների կիրառում։ Թեև այժմ հրատապ վտանգ չկա, սակայն որևէ բան չի բացառում, որ որոշ վթարային հատվածներ կարող են նորից տալ։ Դրա համար էլ տարածքը շարունակում է մնալ սահմանազատված, իսկ մասնագետները՝ տեղում։
Սա առաջին դեպքը չէ, երբ Երևանում հին և չօգտագործվող շենքերի վիճակը վտանգ է ներկայացնում քաղաքացիների համար։ Քաղաքաշինական փորձագետներն ասել են, որ նման շենքերն արագորեն ենթարկվում են քայքայման, եթե չեն վերանորոգվում կամ չեն վերահսկվում։ Տարբեր կազմակերպություններ, օգտագործելով անմխիթար վիճակում գտնվող կառույցները՝ որպես պահեստներ կամ արտադրական տարածքներ, անտեսում են անվտանգության նորմերը․ ինչը բերում է նմանատիպ դժբախտ դեպքերի։
Արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը հայտնել է, որ դեպքի մանրամասների վերաբերյալ կտրվի լրացուցիչ տեղեկատվություն այն պարբերաբար թարմացվելուց հետո։ Ընդ որում, սպասվում է նաև տեխնիկական զեկույց այն մասին, թե իրականում ինչն է դարձել պատի անկման պատճառը և արդյոք անհրաժեշտ է ամբողջ շինության քանդում կամ ուժեղացում։
Մինչ այդ, փրկարարներն ու մասնագետները շարունակում են աշխատանքները՝ ապահովելով տարածքի անվտանգությունն ու վերահսկելով հնարավոր հետագա վտանգները։ Տեղի բնակիչներն ու տնտեսվարողները հույս ունեն, որ շենքի ճակատագիրը հնարավորինս արագ կտրվի հստակ գնահատականի, որպեսզի նմանատիպ դեպքերը այլևս չկրկնվեն։
