Արմեն Մարությանը հայկական թատրոնի ու կինոյի այն դեմքերից է, ում անունը վաղուց դուրս է եկել պարզապես դերասանի սահմաններից։ Նրա կերպարը տարիների ընթացքում դարձել է կայունության, մտքի ուժի, հումորի ու խոր ցավ ապրած, բայց կանգուն մնացած մարդու խորհրդանիշ։ Օրերս ՀՀ վաստակավոր արտիստը նշեց իր ծննդյան 74-ամյակը՝ շրջապատված ընտանիքի ջերմությամբ, սիրով ու հիշողություններով, որոնք նրա կյանքում երբեք չեն բաժանվում իր արվեստից։
Տարեդարձի առիթով նրա թոռնուհին՝ Անժելան, սոցիալական ցանցերում հրապարակեց հուզիչ հոլովակ, որտեղ Արմեն Մարությանը պատկերված է կնոջ՝ տիկնոջ հետ միասին։ Տեսանյութը ոչ միայն ընտանեկան ջերմ պահերի հավաքածու էր, այլև լուռ պատմություն՝ սիրո, դիմացկունության ու շարունակության մասին։ Հոլովակին կից Անժելան գրել էր.
«Շնորհավոր ծնունդդ, հզոր հանճարեղ մեծություն՝ Մարությանս: Հարությունս քո առաջին ծոռն է, և դեռ շատ ծոռներ պիտի գրկես»։
Այս մի քանի տողերը իրենց մեջ կրում էին ոչ միայն շնորհավորանք, այլև կյանքի շարունակության խոր իմաստ։ Տարիների ընթացքում մեծ կորուստներ տեսած մարդուն ուղղված այս խոսքերը հնչում էին որպես հույսի, ապագայի և ընտանիքի վերածնման խորհրդանիշ։ Արմեն Մարությանը այսօր ոչ միայն մեծ դերասան է, այլև պապիկ, ում կյանքը նոր իմաստ է ստացել թոռան ծնունդով։
Նրա կյանքը, սակայն, միշտ չէ, որ եղել է խաղաղ ու լուսավոր։ Տարիներ առաջ հանրությանը ցնցեց նրա դստեր և ընտանիքի ողբերգական մահվան լուրը։ Այդ ցավը դարձավ նրա կյանքի ամենածանր փորձությունը։ Սակայն նույնիսկ այդ անդունդի եզրին կանգնած՝ Մարությանը կարողացավ գտնել ապրելու ուժը։ Ավելի վաղ տված հարցազրույցներից մեկում նա անկեղծորեն խոսել էր այդ շրջանի մասին՝ ընդգծելով հոգեբանի դերը իր և կնոջ կյանքի մեջ։
«Այդ դեպքերից հետո գնացի իմ հոգեբանի մոտ, լսեց ինձ, կնոջս, զրուցեցինք, ինքը մեզ շատ օգնեց»,— պատմել էր դերասանը։ Նրա խոսքերն առանձնանում էին իրենց խորությամբ ու կյանքի փիլիսոփայությամբ։ Նա ընդգծում էր, որ ցավը հնարավոր չէ ջնջել, բայց հնարավոր է այն ճիշտ տեղում պահել՝ գիտակցության մեջ, ոչ թե թողնել, որ խեղդի մարդուն ենթագիտակցության խավարում։
«Այդ ցավը պիտի դնես երկրիդ կողքին, թատրոնի, կինոյի կողքին ու դրա հետ ապրես»,— ասում էր նա։ Այս միտքը կարծես ամփոփում է Արմեն Մարությանի ամբողջ ճանապարհը՝ ցավը չթաքցնել, բայց նաև թույլ չտալ, որ այն դառնա միակ պատմությունը քո կյանքի մասին։
Հենց այդ ճանապարհի շարունակությունն է այսօր նրա ընտանիքը, թոռն ու թոռնուհիները, որոնք նոր շունչ են տալիս նրա առօրյային։ Անժելայի հրապարակած հոլովակը շատերի համար դարձավ հիշեցում, որ անգամ ամենախորը վիշտը չի կարող վերջնականապես կանգնեցնել կյանքը։ Մարությանի ժպիտը տեսանյութում խաղաղ էր, հանգիստ ու լի մի տեսակ ներքին իմաստությամբ, որը գալիս է միայն ապրած տարիներից ու հաղթահարած ցավից։
Նրա արվեստը ևս այդ ճանապարհի արտացոլումն է։ Արմեն Մարությանը միշտ կարողացել է իր դերերում համադրել հումորն ու դրաման, թեթևությունը և ծանրությունը։ Հավանաբար հենց այդ պատճառով նրա կերպարները երբեք մակերեսային չեն եղել։ Նա խաղացել է ցավը՝ առանց ճիչի, ուրախությունը՝ առանց կեղծության։ Եվ կյանքում էլ մնացել է նույնը՝ ազնիվ իր զգացմունքների մեջ։
Այսօր, 74 տարեկանում, նա ունի այն, ինչ ամեն մարդ չի հասցնում ունենալ՝ ճանաչում, սեր, ընտանիք և կյանքի շարունակության գիտակցում։ Թոռան՝ Հարության ծնունդը նրա կյանքի նոր էջն է, որտեղ ցավի կողքին արդեն կա նաև հույսի բարձր ձայնը։ Իսկ Անժելայի խոսքերը՝ «դեռ շատ ծոռներ պիտի գրկես», հնչում են ոչ միայն որպես ընտանեկան ցանկություն, այլև որպես հավատ՝ ապագայի հանդեպ։
Արմեն Մարությանը շարունակում է մնալ արվեստի մեջ, կյանքի մեջ և մարդկանց սրտերում։ Նրա պատմությունը ցույց է տալիս, որ ուժը ոչ թե ցավի բացակայությունն է, այլ այն հաղթահարելու կարողությունը։ Եվ գուցե հենց այդ պատճառով այսօր նրա ծննդյան օրը նշվում է ոչ միայն որպես տարեդարձ, այլ որպես կյանքի հաղթանակ՝ ապրելու, սիրելու ու շարունակելու հաղթանակ։
